काठमाडौँ । यातायात व्यवस्था विभागले मालवाहक सवारी साधनको भारवहन नियमनमा कडाइ गर्दै प्रत्येक सवारीको लोड क्षमताभन्दा बढी भए सडकमै अनलोड गर्नुपर्ने नयाँ नियम लागू गरेको छ। विभागले सातै प्रदेशका यातायात मन्त्रालयलाई पत्राचार गर्दै निर्देशिका कार्यान्वयनमा ध्यान दिन निर्देशन दिएको हो।
अहिले नेपालका सडकमा क्षमताभन्दा बढी भार बोकेर चल्ने मालवाहक सवारीका कारण सडक संरचना बिग्रिएको र दुर्घटना बढेको समस्या देखिएको थियो। त्यसैले २०८२ साल माघ २७ गतेको पत्राचारमार्फत विभागले सवारी तथा यातायात व्यवस्था ऐन २०४९ र मालवाहक सवारीको भारवहन निर्देशिका २०७४ अनुसार नियमन गर्न आदेश दिएको हो।
निर्देशिकाअनुसार प्रत्येक सवारीको दर्ता ब्लुबुकमा कुल वजन, भारवहन क्षमता र भाररहित वजन स्पष्ट हुनुपर्ने छ। रिजिड ट्रकको अधिकतम भार ३५ टन र ट्रेलररसेमी ट्रेलरको ४९ टनभन्दा बढी नहुने व्यवस्था गरिएको छ। एक्सल लोडअनुसार २ एक्सल भएका ४ पाङ्ग्रे सवारीले १२ टन, ६ पाङ्ग्रे सवारीले १६.२ टन, तीन एक्सल ट्रकले २५ टन र ४ एक्सल १२ पाङ्ग्रे ट्रकले ३१ टनसम्म लोड गर्न पाउनेछन्। एकल, टेन्डम र ट्रिडम एक्सलका लागि क्रमशः १०.२, १९ र २४ टनको सीमा तोकिएको छ।
सवारीको भार निर्धारण गर्दा एक्सलको संख्या, दूरी र टायरको संरचनालाई आधार मानिएको छ। निर्धारित सीमा उल्लंघन भएमा कानुन अनुसार जरिवाना हुनेछ र अधिक भार सडकमै अनलोड गर्नुपर्नेछ। विशेष परिस्थितिमा मात्र २.५ प्रतिशतसम्मको अतिरिक्त भारलाई सचेत गराएर अनुमति दिइने व्यवस्था छ। पेट्रोलियम पदार्थ वा ग्यास बुलेट जस्ता विशेष सामग्री ढुवानी गर्ने सवारीको अनुगमन बिल-बिजकको आधारमा गरिनेछ।
नेपाल ट्रक यातायात व्यवसायी महासंघका महासचिव राजेन्द्र बानियाँले लामो समयदेखि सवारी क्षमताअनुसार मात्र सामान बोक्ने व्यवस्था माग गर्दै आएका थिए।
काठमाडौं– कपिलवस्तुमा नेपालको पहिलो अप्सिडल बौद्ध मन्दिरको उदाहरण पत्ता लागेको पुरातत्व विभागले जानकारी दिएको छ ।
पुरातत्व विभाग, लुम्बिनी विकास कोष र डरहम विश्वविद्यालयको युनेस्को अध्यक्षका राष्ट्रिय तथा अन्तर्राष्ट्रिय विज्ञहरूको सहयोगी सम्मिलित टोलीले बुधबार पत्रकार सम्मेलन आयोजना गरेर यसबारे जानकारी दिएको हो ।
यो टोलीले दक्षिण एसियाको सबैभन्दा राम्रो संरक्षित प्रारम्भिक ऐतिहासिक शहर र भित्री भागहरू मध्ये एक, तिलौराकोट-कपिलवस्तु शहर भित्र नेपालको पहिलो अप्सिडल बौद्ध मन्दिरको उदाहरण पत्ता लागेको घोषणा गरेको छ।
‘दक्षिण एसियामा मन्दिरको एक स्पष्ट वर्ग, तिनीहरूलाई अप्सिडल भनिन्छ किनभने तिनीहरूको घुमाउरो पर्खाल छ जसले स्मारकको धार्मिक केन्द्रलाई परिभाषित गर्दछ, अर्को छेउमा प्रवेशद्वार प्लेटफर्मको साथ। सबैभन्दा पहिले ज्ञात उदाहरणहरू चट्टानमा काटिएका थिए, पछिका स्मारकहरू ढुङ्गा, काठ वा इँटाबाट बनाइएका थिए ।
